english | español
Strach przed lataniem – terapia aerofobii
Autor: Dorota Pieńkos   

W ostatnich latach latanie samolotami stało się powszechnym sposobem podróżowania. Biura podróży kuszą egzotycznymi wycieczkami, firmy prowadzą międzynarodowe interesy wymagające szybkiego przemieszczania się między krajami, znajomi i rodzina za granicą to coraz częstsze zjawisko. Dodatkowo, loty samolotem nie tylko skracają czas podróży, ale także są ekonomiczniejsze od naziemnych sposobów przemieszczania się. Powszechnie znane są statystyki, które zapewniają, że samolot jest najbezpieczniejszym, najmniej wypadkowym środkiem transportu. Pomimo to, wiele osób na myśl o podróży samolotem odczuwa paraliżujący lęk.

Lęk ten może dotyczyć rożnych aspektów lotniczych podroży. Oto kilka typowych obaw:

  • nieufność do załogi (pilot jest niedoświadczony, chory, zmęczony…)
  • nieufność do personelu naziemnego (mechanik nie dopatrzył urządzeń)
  • nieufność do samych urządzeń (popsują się, są zużyte, wadliwe)
  • lęk przed zamknięciem
  • lęk przed wysokością
  • lęk przed katastrofą i śmiercią
  • lęk przed własnym atakiem paniki, zwariowaniem, zemdleniem

Mogą się pojawić także inne bardziej indywidualne przyczyny lęku np. obawa przed formalnościami na lotnisku, terrorystami, a nawet przed uduszeniem się czy utonięciem (gdyby samolot wpadł do wody…)

Strach objawia się w sposób, który bardzo trudno ignorować. Serce bije szybko, rośnie ciśnienie krwi i robi się nam gorąco. Na czole pojawiają się krople potu. Oddech staje się szybki i płytki, mamy wrażenie, że brak nam powietrza. Wszystkie mięśnie napinają się jak struny, co może powodować ich ból lub drętwienie. Niekiedy pojawiają się problemy żołądkowe, ból brzucha lub nawet biegunka. Jednocześnie nasze myśli tłoczą się do głowy bez ładu i składu, i wydaje się, że krążą tylko wokół jednego tematu: uciekać! Czy to już choroba psychiczna czy tylko desperacka potrzeba wydostania się z niebezpiecznej sytuacji?

Spokojnie! Wszystkie wymienione powyżej objawy to typowa reakcja organizmu na sygnał płynący z mózgu i informujący o zagrożeniu. Musimy tak reagować, aby w pełni przygotować się do starcia z zagrożeniem: walczyć lub uciekać. Problem nie w tym, że ciało reaguje, lecz w tym, że nie rozpoznaje czy informacje o niebezpieczeństwie są uzasadnione. Mózg jest bowiem zdolny nie tylko do przetwarzania bodźców płynących ze środowiska ( pali się!) ale także do tworzenia wyobrażeń, snucia spekulacji, przewidywania tego, co być może mogłoby nastąpić (a co jeśli będzie się palić?).

Myśli i wyobrażenia wywołują podobną reakcję organizmu jak rzeczywiste sytuacje. Nic więc dziwnego, że serce, mięśnie, oddech posłusznie wypełniają polecenie: przygotować się do ataku!

Na dowód tego, przypomnijmy sobie nasze reakcje na jakiś straszny sen. Podczas gdy w rzeczywistości najspokojniej w świecie leżymy we własnym łóżku, nasz mózg przeżywa nieprawdopodobne przygody, a ciało oczywiście reaguje i potrafi sprawić, że obudzimy się z krzykiem lub nagle wylądujemy na podłodze.

Jaki stąd wniosek? Otóż taki, że odczuwane emocje, w tym strach, niekiedy niewiele mają wspólnego z rzeczywistością, a często są wywołane przez bujną wyobraźnię.

Z tym zjawiskiem mamy właśnie do czynienia przy fobii latania. Odczuwany strach nie jest wynikiem faktycznego zagrożenia (samolot prawidłowo zmierza do celu), lecz myśli i wyobrażeń dotyczących możliwej katastrofy.

Jak sobie radzić z tym dokuczliwym i przytłaczającym uczuciem? Na szczęście arsenał środków zapobiegawczych jest dość bogaty. Począwszy od rożnych technik relaksacji, poprzez metody restrukturyzacji poznawczej (praca z myślami i błędnymi przekonaniami), zmianę niekorzystnych zachowań, aż do technik wyobrażeniowych i hipnozy. Wszystko w zależności od umiejscowienia, głębokości i rozległości problemu.

Warto pamiętać, że w wielu przypadkach strach przed lataniem jest tylko jednym z problemów, maskującym często inne, głębsze dysfunkcje (np. lęk przed śmiercią, zmianami, oddaleniem od bliskich). Dlatego, przed rozpoczęciem leczenia, terapeuta przeprowadza dokładny wywiad aby zorientować się w  sytuacji klienta, poznać jak najdokładniej specyfikę jego problemu. Potem dobierane są odpowiednie metody terapeutyczne, których skuteczność weryfikuje sam klient. Na koniec pozostaje już tylko kupić bilet i wyruszyć w podniebną podróż korzystając z wszystkich dobrodziejstw aeronautyki.

Pamiętaj! Nie wystarczy chcieć. Żeby coś zrobić, trzeba zacząć to robić naprawdę!

Osoby, chcące lepiej zrozumieć i poradzić sobie z lękiem przed lataniem zapraszamy na terapię indywidualną i warsztaty terapeutyczne – „Każdy może latać”. Terapię prowadzi Dorota Pieńkos, certyfikowana terapeutka PTTPB. Więcej informacji oraz zgłoszenia pod nr telefonu: 604 930 540.


Audycja o lataniu Radia WNET  "Z głową w chmurach"

O trudnym choć dzielnym przeżywaniu strachu w samolocie opowiedziała Karolina Marchlewska, pianistka, autorka audycji "Gra-my" w Wolnej Antenie Radia Wnet.

Pani Bogumiła z Koszalina wspominała lot odrzutowcem z uszkodzonymi drzwiami.

Dorota Pieńkos, psycholog i psychoterapeuta, pomagała nam zrozumieć dlaczego się boimy latać i jak sobie poradzić ze strachem. A kto potrzebuje regularnej pomocy może skorzystać Centrum Psychologii Integralnej "InTeGral". 


http://www.radiownet.pl/radio/wpis/12154/