english | español
ABC terapii poznawczo-behawioralnej
Autor: Przemysław Mućko   

Terapia poznawczo behawioralna - to krótkoterminowa, skuteczna i przyjazna pacjentom forma pracy nad wieloma problemami psychicznymi.

Skąd mogą brać się nasze nastroje? Czy istnieje związek między myślami a emocjami?
Czasem czujemy złość czekając na kogoś, kto spóźnia się na umówione spotkanie. Dlaczego? Odpowiedź wydaje się prosta – bo się spóźnia! Ale gdyby to faktycznie było takie proste, to każdy z nas za każdym razem, gdy ktoś spóźnia się na spotkanie z nim, powinien czuć złość. Tymczasem wcale tak nie jest. Reagujemy różnie – większość z nas może poczuć w takiej sytuacji złość, ale znajdą się również osoby, które poczują lęk czy smutek. Co więcej, ta sama osoba czekając na kogoś raz może czuć złość, a innym razem np. lęk.
Jak to wyjaśnić? Otóż w życiu codziennym często uciekamy się do uproszczenia: sytuacja (ktoś spóźnia się na spotkanie z nami) powoduje, że czujemy emocje (złość). Pomijamy przy tym bardzo ważne ogniwo – nasze myśli. Tak naprawdę zależność wygląda następująco: sytuacja (ktoś spóźnia się na spotkanie) powoduje pojawienie się u nas myśli (np. „nie traktuje mnie poważnie!"), i dopiero te myśli wywołują emocje (złość). Gdyby w opisanej tu sytuacji zamiast myśli „nie traktuje mnie poważnie!" pojawiła się np. myśl „a jeśli się spóźnia, bo miał wypadek?", najprawdopodobniej zamiast złości poczulibyśmy lęk.
To, co czujemy, nie zależy zatem bezpośrednio od samej sytuacji, ale od tego, jakie dana sytuacja wywołuje w nas myśli. Innymi słowy ważne dla nas jest nie to, jak wyglądają zdarzenia same w sobie, ale to, jakie tym zdarzeniom nadajemy znaczenie. To też jedna z podstawowych prawd terapii poznawczej – w podejściu tym terapeuci często pytają swoich klientów o to, co znaczyło dla nich dane zdarzenie, jakie wywołało w nich myśli. Często przyjrzenie się bliżej naszym myślom pozwala wychwycić pewne powtarzające się wzorce czy schematy, których zmiana może poprawić nasze samopoczucie i zwiększyć zdolności do radzenia sobie z trudnościami.